Een pleidooi voor gebruik van zavel in
het metselonderwijs, zoals toegepast op technische
scholen in België
Op Belgische scholen wordt gewerkt met zavel in
het metselonderwijs, in plaats van met de in Nederland
gebruikelijke kalkmortel.
Zavel is een fijn soort zand, wij zouden zeggen,
dat is het gele zand dat wij gebruiken voor het
invullen van de ruimte tussen de funderingsbalken.
Het voordeel van het Belgische zand is, dat het
water vast houdt. Dit vasthouden komt doordat er
van nature kleideeltjes in het zand voorkomen. Deze
klei, zo is in een laboratorium vastgesteld, zorgt
weer voor de binding van de zandkorrels onderling
met het water.
Nog een voordeel van zavel is dat tijdens en na
het schoonmaken van het metselwerk, de steen zijn
natuurlijke kleur blijft houden. Het is een extra
motivatie voor de leerlingen om alles goed schoon
te maken. Er ontstaat ook geen stof, omdat er geen
kalkstof wordt gebruikt. Verder kan een leerling
in principe genoeg mortel wegleggen voor 2 stenen
omdat het indrogen van de mortel veel langzamer
gaat.
In het Nederlandse metselonderwijs is het zo dat
een leerling iedere steen (met kalkmortel) ten minste
2× moet metselen voordat hij goed op zijn
plaats ligt. Je kan dus zeggen dat een leerling
die leert metselen met zavel tenminste 150% meer
tijd kan besteden aan het praktisch bezig zijn.
Dit houdt in dat aan het eind van een schooljaar
een leerling veel meer praktijkuren heeft, en derhalve
een veel hoger percentage geslaagden de school verlaat.
Ter vergelijking:
In Nederland wordt gebruik gemaakt van metselzand
waarvan alle korrels dezelfde grootte hebben. Om
die korrels van dezelfde grootte te maken wordt
het zand vermalen in een wals. Nadelen daarvan zijn
dat de openingen tussen het metselzand niet rond
zijn, en daarom niet of moeilijk op te vullen. Denk
bijvoorbeeld aan garagezeep met zand, het zand en
de zeep zorgen er voor dat ze onze handen schoonmaken
en dat ze de huid niet beschadigen. Dit geeft aan
dat het zand rondkorrelig is. Als men zijn handen
zou wassen met zeep waarin metselzand verwerkt is,
zouden onze handen beschadigen door de scherpe punten
van het zand. Wij voegen kalk toe om de mortel smeuïg
te maken, maar deze kalk zorgt later weer voor veel
overlast door stof en verkleuring van de stenen.
Veel kalk toevoegen om het water vast te houden
behaalt niet het gewenste resultaat, want de zandkorrels
zijn niet rond en er ontstaat geen smeuïgheid.
Het zou voor leerlingen, docenten en de school
een grote vooruitgang zijn als het stofprobleem
te ondervangen is. In steeds meer lokalen worden
verschillende vakken gegeven, en als men het stof
kan vermijden zou dat veel voordelen bieden.
Een schoner lokaal, schonere gangen en een betere
uitstraling van het werk van de leerling, plus een
gezondere omgeving zouden enorme pluspunten zijn
voor het metselonderwijs. En voor de docenten in
het metselonderwijs zou de voldoening van het werk
vele malen groter zijn.
Bij wie kunt u zavel bestellen:
Coöperatie MegaMix BA
voor deze handelend:
Van Nieuwpoort Grint en Zand B.V.
Kamer van Koophandel 29022180
Meridiaan 2 / Postbus 120
2800 AC Gouda
T: 0182-597444 (vragen naar Jan Rijfers)
F: 0182-597457
E: grint-zand@van-nieuwpoort.nl
I: www.bouwgrondstoffen.nl
Van Pelt, Kapellei 157, B 2980 Zoersel,
T: 00-32-3-3801020, E: info@vanpelt-bouw.be
Frans Jules bouwmaterialen, Vaatjesstraat 14, B
2580 Putte,
T: 00-32-15-755807, E: info@jules-frans.be
Callewaert Bouwmaterialen, Ringlaan 18, B 8520 Kuurne,
T: 00-32-56-364310, E: info@callewaert.be
Verhelst bouwmaterialen, Stationsstraat 30, B 8460
Oudenburg,
T: 00-32-59-255050, E: info@verhelst.be
J.Janssens & Zonen n.v., Heihoefke 1, B-2960
St. Lenaarts
T: 00-32-3-3130351, E: info@janssensbouwmaterialen.be
