Inspraakreactie op PKB Ruimte voor de Rivier
"Baksteenindustrie vraagt ruimte voor continuiteit"

Het Koninklijk Verbond van Nederlandse Baksteenfabrikanten (KNB) heeft met een aan teleurstelling grenzende zorg kennis genomen van de voornemens van het Rijk met het uiterwaardengebied rond de grote rivieren. De beleidsvoornemens houden onvoldoende rekening houden met de zwaarwegende belangen van de fabrikanten en miskennen zelfs de beheersfunctie die deze industrie heeft in het uiterwaardengebied. Bijna de helft van de fabriekslocaties bevindt zich buitendijks terwijl de baksteenindustrie voor wat betreft de winning van de voor haar zo onmisbare klei op vooral de uiterwaarden is aangewezen. De voornemens van het Rijk staan in Deel 1 van de PKB Ruimte voor de Rivier waarop tot 24 augustus jl. inspraak mogelijk was.

Ruimte voor klei, natuur en rivier
In haar inspraakreactie op de PKB wijst KNB op het belang van een ongehinderde kleiwinning. Het levert een in de praktijk bewezen bijdrage aan herstel van de oorspronkelijke riviernatuur en geeft door uiterwaardverlaging de rivier meer ruimte. Deze algemeen erkende en herkenbare functie wordt echter in de PKB onvoldoende benut. De baksteenindustrie kan door kleiwinning een voortdurende rol vervullen in een "eeuwigdurend" project "Ruimte voor de Rivier". In die zin dient de baksteenindustrie met haar kleiwinning een maatschappelijk belang tegen de achtergrond waarvan het zelfs van visie zou getuigen indien de overheid de baksteenindustrie structureel inpast in het beleid van verlagen en verlaagd houden van de uiterwaarden.
KNB pleit er voor dat een toekomstige ruimtelijke ontwikkeling wordt gerealiseerd conform het in de schaduw van de PKB (op)gestelde Regioadvies van de betrokken provincies.

Zaak van langere termijn
KNB waarschuwt er verder voor dat door technische maatregelen zoals kribverlaging en dijkverleggingen mogelijkheden voor het winnen van in het keramisch proces verwerkbare klei verloren kunnen gaan. Dit vormt een onnodige verspilling van grondstoffen maar kan ook leiden tot een tekort aan keramisch verwerkbare klei. Dit klemt des te meer omdat er momenteel nauwelijks nog nieuw vergunde projecten zijn. Een en ander leidt tot een risico van discontinuïteit op de langere termijn.

Voorts wijst KNB in haar inspraakreactie op de aan de hand van de praktijk te verbeteren toepassing van de beleidslijn Ruimte voor de Rivier en het soms ontbreken van de mogelijkheid tot uitbreiding (van gebouwen) binnen de bestaande hoogwatervrije fabrieksterreinen. Op de langere termijn kan ook dit de continuïteit van fabrieken bedreigen.

Samengevat is KNB van mening dat een op veiligheid en continuïteit gericht beleid voor de rivieren voldoende rekening dient te houden met de natuurlijke, economische dragers in het buitendijks gebied zoals de baksteenfabrieken dat zijn. KNB vindt van dit alles in de PKB onvoldoende terug.

PKB
De PKB Ruimte voor de Rivier bevat het voorgenomen beleid van het Rijk zowel om het gebied rond de Rijntakken en het benedenstroomse deel van de Maas uiterlijk in 2015 tegen extreem hoog water te beschermen als de ruimtelijke kwaliteit ervan te verbeteren. In samenhang hiermee is een Milieueffectrapport opgesteld om het milieubelang te laten meewegen in de besluitvorming.

KNB
Het Koninklijk Verbond van Nederlandse Baksteenfabrikanten is de koepelorganisatie van de Nederlandse baksteenindustrie. Lid zijn zowel nationale als multinationale ondernemingen met gezamenlijk 44 productielocaties. Van de 25 in Gelderland gelegen fabrieken bevinden zich er 21 in de uiterwaarden.

Het KNB behartigt de belangen van de leden op het gebied van milieu, energie, grondstoffen, normeringen en de bouwpraktijk. Verder draagt het zorg voor kennisontwikkeling en kennisoverdracht aan de beroepspraktijk van ontwerper en verwerker en is het actief op alle niveaus van opleiding. De Nederlandse baksteenindustrie produceert metsel- en straatbaksteen, zet gezamenlijk ca. 250 miljoen euro om (2003) en biedt werk aan zo'n 1350 personen.