Straatbaksteen veelvuldig hergebruikt
en een eeuwig leven
Straatbaksteen blijkt nog duurzamer dan gedacht.
Onderzoek toont aan dat 90 % van alle eerder gebruikte
straatbaksteen (meerdere malen) opnieuw wordt
hergebruikt. De vraag in Nederland naar gebruikte
straatbakstenen overtreft zelfs het aanbod. De
levensduur is groot: gemiddeld gaat de gebakken
klinker 125 jaar mee, soms wel 250 jaar.
Deze conclusies trekt ingenieursbureau Royal
Haskoning na een onderzoek naar hergebruik van
straatbaksteen in Nederland. Het onderzoek vond
plaats bij gemeenten (90 % van het oppervlak aan
wegverharding in Nederland ligt in gemeenten),
bij bestratingaannemers, de branchevereniging
Recycling Bouw- & Sloopafval en bij leveranciers
van gebruikt straatbaksteen.
Ter verificatie van de verkregen informatie is
een berekening gemaakt op basis van het aandeel
van straatbaksteen in het totaal van de wegverhardingen.
Dit is verricht op basis van CBS-cijfers, afzetgegevens
van producenten en eerder onderzoek dat in opdracht
van CROW - kennisplatform voor infrastructuur
– is uitgevoerd.
Het blijkt dat de gemeenten tussen 80 en 90 %
van de gebruikte bakstenen zelf opnieuw toepassen
bij herbestrating of groot onderhoud. Bestratingaannemers
ramen de mate van hergebruik voor straatbaksteen
op 90 %. Bij de verwerkers van bouw- en sloopafval
wordt vrijwel geen straatbaksteen aangeboden.
De niet hergebruikte, maar wel goed bruikbare
bakstenen vinden gretig aftrek in de particuliere
sector. Het totale hergebruik van straatbaksteen
komt daarmee zeker op 90%. Tijdelijk opzij leggen
en terugplaatsen van straatbaksteen voor bv. leidingwerk
is door de onderzoekers van Haskoning daarbij
overigens niet als hergebruik meegerekend.
De handel in bouwmaterialen geeft aan dat de
vraag naar gebruikte straatbakstenen momenteel
het aanbod overtreft. Aanschaf van de gebakken
klinkers blijkt een waardevaste investering want
de prijs van gebruikte exemplaren is meestal hoger
dan die van nieuwe.
De gemiddelde levensduur van straatbaksteen wordt
door Haskoning geraamd op 125 jaar, bij 10% is
dat meer dan 250 jaar. Door de toegenomen toepassing
bij particulieren en de toegenomen kwaliteit van
het product, kan worden verwacht dat de gemiddelde
levensduur van de huidige straatbaksteen nog langer
is.
Gemeenten geven aan dat, gezien de esthetiek
en duurzaamheid, voor woonstraten steeds meer
voor bakstenen wordt gekozen, ook ter vervanging
van o.m. betonproducten en asfalt. Aspecten als
natuurlijkheid, kleurvastheid, levensduur en eenvoudig
hergebruik spelen daarbij een rol.
Recent onderzoek door Deltares en de Universiteiten
van Utrecht en Wageningen toonde al aan dat klei
in de Nederlandse uiterwaarden, de grondstof voor
straatbaksteen als een zichzelf vernieuwende grondstof
mag worden aangemerkt. Dit in combinatie met de
aangetoonde hoge mate van hergebruik en zeer lange
levensduur betekent dat toepassing en hergebruik
van straatbaksteen goed past binnen de cradle-to-cradle
gedachte en het streven van de overheid en andere
partijen om duurzame producten toe te passen.
