WITTE
UITBLOEI OP BAKSTEENMETSELWERK
KNB info 33
Eén van de meest voorkomende
vragen over baksteenmetselwerk betreft het verschijnsel
uitslag. Het probleem wordt in veel gevallen veroorzaakt
doordat er gemetseld wordt onder ongunstige klimatologische
omstandigheden (met name veel neerslag). Het nemen
van de noodzakelijke be-schermende maatregelen blijft
achterwege onder druk van een strakke bouwplanning
en een hoog bouwtempo. In een dergelijke situatie
verloopt het bindingsproces in de metselmortel slecht
en kunnen oplosbare stoffen in de metselmortel aanwezig
blijven. Deze worden normaal bij een goed verlopende
verharding wel gebonden. Ook in de baksteen aanwezige
stoffen kunnen door een overvloedige regenbelasting
tot uitslag aanleiding geven.
In zowel het voorjaar als het najaar komen na een
paar droge, zonnige dagen, voorafgegaan door een
langdurig natte periode, de oplosbare stoffen door
capillair watertransport naar het steenoppervlak.
Na verdamping van het water blijft een wit uitslaglaagje
achter op het verse metselwerk (zie onderstaande
afbeeldingen).

Metselwerk neemt tijdens
de uitvoering water op
uit mortel en regen. Oplosbare stoffen komen
hoofdzakelijk in de mortel voor.

Water lost de stoffen
op en verplaatst ze
in het metselwerk.

Water verdampt en
de stoffen worden als
muuruitslag zichtbaar aan het oppervlak.
Behandeling van uitslag
Uitslag op baksteenmetselwerk doet zich voor in
verschillende vormen.
Witte uitslag komt bijna altijd voor op metselwerk
dat zeer sterk aan hemelwater is blootgesteld en
vervolgens droogt.
Door overmatig nat worden van het verse metselwerk,
worden vrije kalk en rest-sulfaten uit het metselwerk
(steen&mortel) opgelost die bij droging uitkristalliseren
op het oppervlak.
De uitslag van sulfaten verdwijnt afhankelijk van
de intensiteit door afspoeling met regenwater na
enige maanden tot enkele jaren. Tijdens deze periode
kan de uitslag verscheidene malen opnieuw verschijnen
en weer verdwijnen.
Wil men de uitslag snel verwijderen om schoon te
kunnen opleveren, dan is de beste aanpak om eerst
de uitslag bij voorkeur droog af te borstelen (geen
staalborstel gebruiken). Vervolgens kan de resterende
uitslag met water worden verwijderd. De behandeling
zonodig herhalen als de uitslag terugkomt.
Deze methode kan alleen worden toegepast bij voegwerk,
wat voldoet aan de voorgeschreven voeghardheid conform
CUR - aanbeveling 61 en waarvan de eindsterkte is
bereikt.
Indien onder ongunstige weersomstandigheden
tijdens het uitharden van metsel- en/of voegmortel
calciumcarbonaat (kalksteen) ontstaat, dient gereinigd
te worden.
Hiervoor zijn geschikte producten in de handel op
basis van sulfaminezuur. Raadpleeg en handel volgens
de voorschriften van de fabrikant.
Zoutzuur- en fosforzuurhoudende producten dient
men te allen tijden te vermijden.
Velp, juni 2008
Koninklijk Verbond van
Nederlandse Baksteenfabrikanten
Tel. 026 - 3845630
KNB en door deze ingeschakelde derden betrachten
hun uiterste best en de grootst mogelijke zorgvuldigheid
om tot een in alle opzichten toereikende dienstverlening
te komen. Het is desondanks altijd denkbaar dat
sprake kan zijn van een omissie, een gebrek en/of
een onnauwkeurigheid, onjuistheid of onvolledigheid
in een advies of product. KNB alsmede de door deze
ingeschakelde derden aanvaarden geen enkele aansprakelijkheid
voor welke schade ook die daarvan het gevolg is,
zou kunnen zijn of geacht wordt te zijn.